1 października

Z Wikipedii

1 października jest 274. (w latach przestępnych 275.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 91 dni.

[edytuj] Święta

• imieniny obchodzą: Bawon, Benigna, Cieszysław, Danuta, Igor, Jan, Julia, Maksyma, Małobąd, Remigiusz, Roman i Teresa
• Armenia - Dzień Nauczycieli
• Boliwia - Narodowy Dzień Biblii
• Chińska Republika Ludowa - Rocznica Proklamowania ChRL (święto narodowe)
• Cypr, Nigeria - Święto Niepodległości (święto narodowe)
• Kamerun - Święto Zjednoczenia
• San Marino - Inwestytura Regenta
• Singapur - Dzień Dziecka
• Tuvalu - 1. dzień Święta Tuvalu (święto narodowe)
• ONZ - Międzynarodowy Dzień Osób Starszych
• UNESCO - Światowy Dzień Muzyki
• Międzynarodowy Dzień Wegetarianizmu
• 62. Tydzień Miłosierdzia - Kościół katolicki w Polsce
• Święto Wojskowej Akademii Technicznej w Polsce

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

Niszczyciel ORP Błyskawica w czasie patrolu na Atlantyku

• 1932 - wody Kattegatu: zatonął polski statek Niemen.
• 1936 - Wielka Brytania: wodowanie ORP Błyskawica.
• 1939 - II wojna światowa: rząd emigracyjny w Paryżu nadał Warszawie order Virtuti Militari.
• 1944 - 62. dzień powstania warszawskiego: tymczasowe zawieszenie broni.
• 1946 - katastrofa kolejowa na stacji Szczecin Turzyn.
• 1951 - inauguracja pierwszego roku akademickiego na Wojskowej Akademii Technicznej w Warszawie.
• 2003 - dowódcą Marynarki Wojennej został adm. floty Roman Krzyżelewski. Zastąpił na stanowisku adm. floty Ryszarda Łukasika.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

•   331 p.n.e. - wojska macedońskie i perskie stoczyły bitwę pod Gaugamelą.
•   330 p.n.e. - wojska macedońskie zdobyły Persepolis.
•   366 - Damazy I wybrany papieżem. Rzymianie niezadowoleni z wyboru wybrali antypapieża Ursyna.
•   959 - Edgar I został królem Anglii.
•   965 - Jan XIII wybrany papieżem.
• 1061 - Aleksander II wybrany papieżem.
• 1756 - wojna siedmioletnia: bitwa pod Lowosicami.
• 1791 - pierwsze posiedzenie francuskiego Zgromadzenia Prawodawczego (zwanego także Legislatywą).
• 1800 - Hiszpania zwróciła Francji zachodnią Luizjanę na mocy traktatu z San Ildefonso.
• 1814 - rozpoczął obrady kongres wiedeński.
• 1859 - bitwa nad rzeką Volturno.
• 1886 - Nowy Jork, wyspa Bedloe: prezydent USA Grover Cleveland odsłonił Statuę Wolności.
• 1890 - amerykański Kongres utworzył Park Narodowy Yosemite.
• 1924 - katastrofa kolejowa w Moguncji, zginęło 15 osób.
• 1930 - w Jerozolimie po raz pierwszy zapalono elektryczne latarnie uliczne.
• 1931 - Hiszpania: kobiety otrzymały prawa wyborcze.
• 1938 - oddziały niemieckie wkroczyły do Czechosłowacji i zajęły rejon sudecki.
• 1946 - ogłoszono wyroki wobec przywódców III Rzeszy sądzonych przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym w Norymberdze.
• 1949 - Mao Zedong proklamował Chińską Republikę Ludową.
• 1958 - utworzono Narodową Agencję Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej (NASA), zastępując dotychczasowy komitet NACA.
• 1960 - Nigeria i Cypr uzyskały niepodległość od Wielkiej Brytanii.
• 1961 - Kamerun Wschodni i Zachodni połączyły się, tworząc Republikę Federalną Kamerunu.
• 1962 - wystartowała pierwsza sonda marsjańska, Mars 1, wystrzelona przez ZSRR.
• 1971 - otwarto Walt Disney World na Florydzie.
• 1978 - Tuvalu ogłosiło niepodległość od Wielkiej Brytanii.
• 1982 - Helmut Kohl wybrany na kanclerza Niemiec głosami koalicji CDU/CSU i FDP.
• 1994 - Palau uzyskało niepodległość od ONZ.
• 1999 - Edyta Stein ogłoszona patronką Europy przez papieża Jana Pawła II.
• 2005 - w wyniku zamachów terrorystycznych na wyspie Bali zginęło 26 osób.
• 2006 - wybory parlamentarne w Austrii wygrała Socjaldemokratyczna Partia Austrii.

[edytuj] Urodzili się

•   208 - Aleksander Sewer, cesarz rzymski (zm. 235)
• 1207 - Henryk III, król Anglii (zm. 1272)
• 1620 - Nicolaes Berchem, holenderski malarz, grafik (zm. 1683)
• 1639 - Alessandro Stradella, włoski kompozytor (zm. 1682)
• 1685 - Karol VI Habsburg, cesarz Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego (zm. 1740)
• 1754 - Paweł I Romanow, car Rosji, wielki mistrz Zakonu Maltańskiego (zm. 1801)
• 1771 - Pierre Baillot, francuski skrzypek, kompozytor (zm. 1842)
• 1837 - Nicolás Avellaneda, argentyński polityk, prezydent Argentyny (zm. 1885)
• 1861 - Anna Brigadere, łotewska pisarka (zm. 1933)
• 1865 - Paul Dukas, francuski kompozytor (zm. 1935)
• 1869 - Stefania Sempołowska, polska pisarka, pedagog (zm. 1944)
• 1876 - Franciszek Lisowski, polski duchowny katolicki, biskup tarnowski (zm. 1939)
• 1880 - (lub 1 stycznia lub 1 listopada) Szalom Asz, żydowski pisarz (zm. 1957)
• 1880 - Franciszek Wojda, polski rolnik, polityk, minister (zm. 1951)
• 1881 - William Edward Boeing, amerykański konstruktor lotniczy, lotnik, przemysłowiec, założyciel Boeing Company (zm. 1956)
• 1884 - Paul Peikert, niemiecki duchowny katolicki (ur. 1949)
• 1890 - Adolf Wagner, niemiecki działacz nazistowski, gauleiter Dolnej Bawarii (zm. 1944)
• 1895 - Hans Schweikart, niemiecki reżyser filmowy, aktor (zm. 1975)
• 1899 - Ernest Haycox, amerykański pisarz (zm. 1950)
• 1901 - Stanisława Przybyszewska, polska pisarka (zm. 1935)
• 1903 - Vladimir Horowitz, amerykański pianista pochodzenia ukraińskiego (zm. 1989)
• 1904 - Otto Robert Frisch, brytyjski fizyk pochodzenia austriackiego (zm. 1979)
• 1907 - Franciszka Denis-Słoniewska, polska śpiewaczka, mezzosopranistka (zm. 1992)
• 1908 - Irena Jaglarz, polska aktorka teatralna (zm. 1983)
• 1909 - Antoni Wichura, polski aktor (zm. 1969)
• 1910 - Bonnie Parker, amerykańska przestępczyni (zm. 1934)
• 1911 - Heinrich Mark, estoński polityk, prezydent Estonii (zm. 2004)
• 1914 - Maciej Maciejewski, polski aktor
• 1919 - Edmund Boniewicz, polski duchowny katolicki, pallotyn, spowiednik Stefana Wyszyńskiego (zm. 2006)
• 1920 - Walter Matthau, amerykański aktor (zm. 2000)
• 1921 - Lonny Chapman, amerykański aktor (zm. 2007)
• 1921 - James Whitmore, amerykański aktor
• 1923 - Jan Burek, polski aktor, realizator telewizyjny
• 1923 - Mikołaj Sprudin, polski operator filmowy
• 1923 - Stefania Staszewska, polska aktorka (zm. 2005)
• 1924 - Jimmy Carter, amerykański polityk, prezydent USA, laureat Nagrody Nobla
• 1924 - Ludwik Mika, polski śpiewak (zm. 1996)
• 1925 - Eugeniusz Molczyk, polski dowódca wojskowy, generał, wiceminister obrony narodowej, członek WRON (zm. 2007)
• 1927 - Tom Bosley, amerykański aktor
• 1928 - Laurence Harvey, brytyjski aktor (zm. 1973)
• 1928 - Willy Mairesse, belgijski kierowca wyścigowy Formuły 1 (zm. 1969)
• 1928 - George Peppard, amerykański aktor (zm. 1994)
• 1928 - Ryszard Rydzewski, polski reżyser filmowy
• 1930 - Sir Richard Harris, irlandzki aktor, reżyser filmowy (zm. 2002)
• 1930 - Philippe Noiret, francuski aktor (zm. 2006)
• 1932 - Albert Collins, amerykański gitarzysta bluesowy (zm. 1993)
• 1935 - Julie Andrews, angielska aktorka, piosenkarka
• 1935 - Nikos Chadzinikolau, polski pisarz, tłumacz pochodzenia greckiego
• 1935 - Antoni Stankiewicz, polski duchowny katolicki, prawnik, dziekan Roty Rzymskiej, profesor Papieskiego Uniwersytetu Gregoriańskiego
• 1936 - Duncan Edwards, brytyjski piłkarz, reprezentant Anglii, ofiara katastrofy lotniczej w Monachium (zm. 1958)
• 1936 - Stella Stevens, amerykańska aktorka
• 1938 - Jan January Janczak, polski twórca filmów animowanych
• 1938 - Andrzej Paczkowski, polski historyk, laureat Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej, profesor Uniwersytetu Warszawskiego
• 1939 - Karol Lutkowski, polski ekonomista, minister finansów, profesor SGH
• 1939 - Scott McKenzie, amerykański piosenkarz
• 1940 - Michael Gruber, amerykański pisarz
• 1942 - Jean-Pierre Jabouille, francuski kierowca wyścigowy Formuły 1
• 1942 - Franciszek Trzeciak, polski aktor, reżyser filmowy
• 1943 - Jean-Jacques Annaud, francuski reżyser filmowy
• 1945 - Donny Hathaway, amerykański piosenkarz (zm. 1979)
• 1945 - Wiesław Wójcik, polski aktor
• 1946 - Anna Bojarska, polska pisarka
• 1947 - Aaron Ciechanover, izraelski biolog, laureat Nagrody Nobla
• 1947 - Stephen Collins, amerykański aktor
• 1947 - Mariska Veres, holenderska wokalistka zespołu Shocking Blue (zm. 2006)
• 1949 - André Rieu, holenderski skrzypek, dyrygent
• 1950 - Tomasz Dietl, polski fizyk, pionier spintroniki, laureat Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej
• 1950 - Randy Quaid, amerykański aktor
• 1952 - Michał Szczepański, polski pisarz, reżyser filmowy
• 1956 - Andrus Ansip, estoński polityk, premier Estonii
• 1956 - Aleksander Trąbczyński, polski aktor
• 1957 - Marcin Daniec, polski satyryk
• 1958 - Marek Kalita, polski aktor
• 1959 - Youssou N'Dour, senegalski wokalista, perkusista
• 1961 - Olga Sawicka, polska aktorka, reżyserka dubbingu
• 1962 - Esai Morales, amerykański aktor
• 1962 - Arkadiusz Niemirski, polski pisarz, satyryk, dziennikarz
• 1964 - Eric Boe, amerykański astronauta
• 1966 - George Weah, liberyjski piłkarz, reprezentant Liberii, piłkarz roku FIFA
• 1974 - Aleksandr Awerbuch, izraelski lekkoatleta, skoczek o tyczce, mistrz świata i Europy
• 1974 - Mats Lindgren, szwedzki hokeista, reprezentant Szwecji
• 1976 - Dora Venter, węgierska aktorka erotyczna
• 1978 - Małgorzata Szapował, polska artystka kabaretu Szum
• 1981 - Júlio Baptista, brazylijski piłkarz, reprezentant Brazylii
• 1982 - Haruna Babangida, nigeryjski piłkarz, reprezentant Nigerii
• 1987 - Natalia Rybicka, polska aktorka
• 1988 - Cariba Heine, australijska aktorka

[edytuj] Zmarli

•   654 - Bawon, święty, belgijski benedyktyn (ur. ok. 589)
•   686 - Temmu, cesarz Japonii (ur. ok. 631)
•   959 - Edwin Saski, król Anglii (ur. ok. 941)
• 1404 - Bonifacy IX, papież (ur. 1356)
• 1574 - Marten Jacobszoon Heemskerk van Veen, holenderski malarz (ur. 1498)
• 1578 - Juan de Austria, hiszpański dowódca wojskowy, namiestnik Niderlandów Habsburskich (ur. 1547)
• 1684 - Pierre Corneille, francuski dramaturg (ur. 1606)
• 1739 - Dominik Rudnicki, polski poeta, jezuita (ur. 1676)
• 1808 - Carl Gotthard Langhans, niemiecki architekt (ur. 1732)
• 1901 - Abdur Rahman Chan, emir Afganistanu (ur. 1844)
• 1928 - Stanisław Noakowski, polski architekt, malarz, rysownik, historyk sztuki (ur. 1867)
• 1929 - Antoine Bourdelle, francuski rzeźbiarz (ur. 1861)
• 1944 - polegli w powstaniu warszawskim:
  • Stefan Kwaśniewski, polski dziennikarz, felietonista, żołnierz AK, uczestnik powstania warszawskiego (ur. 1898)
• 1945 - Walter Bradford Cannon, amerykański fizjolog (ur. 1871)
• 1951 - Aleksander Kowalski, polski polityk, działacz komunistyczny, poseł na Sejm PRL (ur. 1908)
• 1956 - Adam Polewka, polski pisarz (ur. 1903)
• 1957 - Władysław Ilcewicz, polski aktor teatralny (ur. 1898)
• 1959 - Enrico De Nicola, włoski prawnik, polityk, prezydent (ur. 1877)
• 1962 - Henryk Kłoczkowski, polski komandor podporucznik, dowódca ORP Orzeł (ur. 1902)
• 1968 - Romano Guardini, niemiecki teolog, filozof pochodzenia włoskiego (ur. 1885)
• 1972 - Louis Leakey, kenijski archeolog, paleontolog pochodzenia angielskiego (ur. 1903)
• 1974 - Spyridon Marinatos, grecki archeolog (ur. 1901)
• 1975 - Al Jackson, amerykański perkusista zespołu Booker T. & the M.G.'s (zm. 1935)
• 1978 - Adam Ciołkosz, polski publicysta, instruktor harcerski, polityk, poseł na Sejm RP, przywódca PPS (ur. 1901)
• 1979 - Dorothy Arzner, amerykańska reżyserka filmowa (ur. 1897)
• 1985 - Stanisław Wierzbowski, polski krajoznawca (ur.1908)
• 1986 - Barbara Sadowska, polska poetka (ur. 1940)
• 1987 - Kazimierz Przybyłowski, polski prawnik, profesor Uniwersytetu Lwowskiego i Uniwersytetu Jagiellońskiego (ur. 1900)
• 1988 - Pavle Vujisić, serbski aktor (ur. 1926)
• 1989 - Stanisława Fleszarowa-Muskat, polska pisarka (ur. 1919)
• 1990 - Andrzej Krzanowski, polski kompozytor, akordeonista (ur. 1951)
• 1990 - Władysław Strumski, polski pisarz (ur. 1922)
• 1992 - Petra Kelly, niemiecka polityk (ur. 1947)
• 1993 - Helena Makowska, polska aktorka (ur. 1918)
• 1994 - Stanisław Banaś, polski pisarz (ur. 1921)
• 1994 - Paul Lorenzen, niemiecki pisarz (ur. 1915)
• 1996 - Grzegorz Dubowski, polski dziennikarz, scenarzysta, krytyk i realizator filmowy (ur. 1934)
• 1996 - Karl Johannes Herbert Seifert, niemiecki matematyk (ur. 1907)
• 2003 - Zbigniew Lengren, polski grafik, rysownik, karykaturzysta (ur. 1919)
• 2004 - Richard Avedon, amerykański fotografik (ur. 1923)
• 2004 - Reinhard Hesse, niemiecki dziennikarz, pisarz (ur. 1956)
• 2004 - Bruce Palmer, kanadyjski basista zespołu Buffalo Springfield (ur. 1946)
• 2005 - Szymon Jędrzejczak, polski pływak (ur. 1986)
• 2006 - Wanda Rucińska, polska aktorka (ur. 1919)
• 2007 - Al Oerter, amerykański lekkoatleta, dyskobol, mistrz olimpijski (ur. 1936)
• 2008 - Marcin Latos, polski piłkarz, bramkarz (ur. 1975)

[edytuj] Wspomnienia i święta Kościoła katolickiego

• św. Bawon
• św. Domin
• św. Romanus Hymnograf
• św. Teresa od Dzieciątka Jezus