28 października

Z Wikipedii

28 października jest 301. (w latach przestępnych 302.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 64 dni.

[edytuj] Święta

• imieniny: Anastazja, Cyryl, Cyryla, Faro, Fidelis, Honorat, Juda Tadeusz, Ksymena, Szymon, Tadeusz, Wielimir i Wszeciech
• Czechy - Rocznica Utworzenia Czechosłowacji (święto narodowe)
• Cypr, Grecja - Dzień Ochi (święto narodowe)

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

• 1423 - Sejm w Warcie wydał statut warcki zatwierdzony później przez Władysława Jagiełłę.
• 1905 - zawieszono bezterminowo działalność Uniwersytetu Warszawskiego.
• 1918 - powstała Polska Komisja Likwidacyjna, mająca na celu zniesienie rządów austriackich w Małopolsce.
• 1924 - w warszawskiej katedrze św. Jana złożono zwłoki Henryka Sienkiewicza.
• 1925 - papież Pius XI powołał do życia diecezję łomżyńską (pierwszym ordynariuszem został ks. Romuald Jałbrzykowski) oraz diecezję katowicką (jej pierwszym biskupem został ks. August Hlond, późniejszy arcybiskup gnieźnieńsko-poznański, prymas Polski).
• 1950 - wymiana pieniędzy przy różnym przeliczniku dla cen i oszczędności. Wprowadzono zakaz posiadania złota, platyny i dewiz.
• 1956 - zwolniono z więzienia w Komańczy prymasa Polski, kardynała Stefana Wyszyńskiego.
• 1989 - na koniec wywiadu w Dzienniku Komentarze, aktorka Joanna Szczepkowska słowami "Proszę Państwa, czwartego Czerwca osiemdziesiątego dziewiątego roku skończył się w Polsce... komunizm." symbolicznie zakończyła "erę komunizmu" w Polsce. Trzy tygodnie później - 18 listopada - Dziennik Telewizyjny został zastąpiony przez Wiadomości TVP.
• 2004 - Teresa Borcz porwana w Iraku przez fundamentalistyczne Brygady Salafickie Abu Bakra As-Siddika.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

Statua Wolności w Nowym Jorku

•   306 - Maksencjusz został cesarzem rzymskim.
•   312 - Konstantyn I Wielki pokonał wojska Maksencjusza w bitwie przy Moście Mulwijskim.
• 1061 - Piotr Cadalus, kontrkandydat do tronu papieskiego, uznany przez swoich zwolenników za papieża jako antypapież Honoriusz II.
• 1492 - Krzysztof Kolumb wylądował na Kubie.
• 1748 - podpisano francusko-angielski pokój w Akwizgranie, co zakończyło wojnę o sukcesję austriacką. Prusy zdobyły Śląsk i pozycję mocarstwa.
• 1776 - wojna o niepodległość USA: Brytyjczycy pokonali Amerykanów pod White Plains.
• 1886 - Statua Wolności w Nowym Jorku oficjalnie odsłonięta przez prezydenta USA Grovera Clevelanda.
• 1918 - Czechosłowacja uzyskała niepodległość spod władzy Austro-Węgier.
• 1919 - Kongres Stanów Zjednoczonych ustanowił prohibicję.
• 1922 - włoscy faszyści pod wodzą Benito Mussoliniego odbyli marsz na Rzym. Zapoczątkowało to przejmowanie władzy przez faszystów.
• 1940 - II wojna światowa: Włochy zajęły Grecję.
• 1958 - kardynał Angelo Giuseppe Roncalli obrany papieżem, przyjął imię Jana XXIII.
• 1962 - kryzys kubański: Nikita Chruszczow ogłosił wycofanie radzieckich wyrzutni rakietowych z Kuby.
• 1965 - St. Louis, Stany Zjednoczone: powstał ponad 200-metrowy stalowy łuk-brama na zachód.
• 1981 - założenie Metalliki przez Jamesa Hetfielda i Larsa Ulricha.
• 1983 - ONZ potępiło amerykańską interwencję na Grenadzie.
• 1985 - Daniel Ortega wybrany na prezydenta Nikaragui.
• 1988 - jedyny lot radzieckiego wahadłowca kosmicznego Buran.
• 1998 - samolot linii lotniczych Air China uprowadzony przez pilota Yuan Bina. Samolot wylądował bezpiecznie w Republice Chińskiej (Tajwan); porywacza aresztowano.

[edytuj] Urodzili się

• 1017 - Henryk III, książę Szwabii, król Włoch, cesarz Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego (zm. 1056)
• 1435 - Andrea della Robbia, włoski rzeźbiarz (zm. 1525)
• 1510 - Franciszek Borgiasz, święty, hiszpański jezuita, generał zakonu jezuitów (zm. 1572)
• 1550 - Stanisław Kostka, święty, polski jezuita (zm. 1568)
• 1585 - Cornelius Jansen, niderlandzki teolog (zm. 1638)
• 1610 - Jakub Kettler, książę Kurlandii i Semigalii (zm. 1682)
• 1667 - Maria Anna von Pfalz-Neuburg, królowa Hiszpanii, żona Karola II (zm. 1740)
• 1696 - Maurycy Saski, hrabia, saski dowódca wojskowy, marszałek Francji, książę Kurlandii i Semigalii, namiestnik Niderlandów (zm. 1750)
• 1751 - Dymitr Bortniański, rosyjski kompozytor (zm. 1825)
• 1793 - Szymon Dowkont, litewski pisarz, etnograf, historyk (zm. 1864)
• 1793 - Eliphalet Remington, amerykański producent broni (zm. 1861)
• 1803 - Eliza Radziwiłłówna, polska księżna, pierwsza miłość Wilhelma I (zm. 1834)
• 1806 - Alphonse Louis Pierre Pyrame de Candolle, szwajcarski botanik (zm. 1893)
• 1815 - Ľudovít Štúr, słowacki językoznawca, filozof, pisarz (zm. 1856)
• 1836 - Homer Dodge Martin, amerykański malarz (zm. 1897)
• 1845 - Zygmunt Wróblewski, polski fizyk (zm. 1888)
• 1860 - Jigoro Kano, japoński judoka, twórca judo (zm. 1938)
• 1860 - Hugo Preuss, niemiecki prawnik, polityk (zm. 1925)
• 1867 - Hans Driesch, niemiecki filozof, biolog (zm. 1941)
• 1884 - Flaryjan Żdanowicz, białoruski aktor, reżyser teatralny (zm. 1942)
• 1885 - Per Albin Hansson, szwedzki polityk, premier Szwecji (zm. 1946)
• 1887 - Karol Popiel, polski polityk, minister sprawiedliwości (zm. 1977)
• 1890 - Herminia Naglerowa, polska pisarka, publicystka (zm. 1957)
• 1896 - Howard Hanson, amerykański kompozytor, dyrygent (zm. 1981)
• 1897 - Karol Maleczyński, polski historyk, mediewista (zm. 1968)
• 1902 - Elsa Lanchester, brytyjska aktorka (zm. 1986)
• 1903 - Evelyn Waugh, angielski pisarz (zm. 1966)
• 1904 - Giulio Gaudini, włoski szermierz, mistrz olimpijski (zm. 1948)
• 1905 - Karolina Lubieńska, polska aktorka (zm. 1991)
• 1906 - Eugeniusz Waniek, polski malarz
• 1908 - Arturo Frondizi, argentyński polityk, prezydent Argentyny (zm. 1955)
• 1908 - Lee Krasner, amerykańska malarka pochodzenia rosyjskiego (zm. 1984)
• 1909 - Francis Bacon, angielski malarz (zm. 1992)
• 1909 - Tadeusz Wittlin, polski pisarz, publicysta (zm. 1998)
• 1911 - Stanisław Warat, amerykański generał (zm. 1972)
• 1913 - Peter Glenville, brytyjski reżyser filmowy (zm. 1996)
• 1914 - Tadeusz Galiński, polski dziennikarz, polityk, minister kultury i sztuki
• 1914 - Jonas Salk, amerykański lekarz, biolog, odkrywca szczepionki przeciwko polio (zm. 1994)
• 1914 - Richard Synge, angielski biochemik, laureat Nagrody Nobla (zm. 1995)
• 1915 - Dody Goodman, amerykańska aktorka (zm. 2008)
• 1915 - Maciej Sieński, polski reżyser filmów dokumentalnych (zm. 1999)
• 1915 - Jürgen Thorwald, niemiecki pisarz (zm. 2006)
• 1917 - Jerzy Lau, polski poeta, krytyk literacki, tłumacz (zm. 1970)
• 1918 - Tadeusz Kaźmierski, polski aktor (zm. 1976)
• 1919 - Bernhard Wicki, austriacki aktor, reżyser filmowy (zm. 2000)
• 1926 - Henryk Bereza, polski krytyk literacki, eseista
• 1926 - Tadeusz Gajdzis, polski pisarz, publicysta
• 1927 - Zygfryd Słoma, polski piłkarz, reprezentant Polski (zm. 2007)
• 1928 - Sława Kwaśniewska, polska aktorka
• 1929 - Joan Plowright, brytyjska aktorka
• 1930 - Bernie Ecclestone, brytyjski działacz sportowy, wiceprezes FIA
• 1930 - Gustaw Kron, polski aktor
• 1930 - Immanuel Wallerstein, amerykański socjolog
• 1932 - Władimir Iwaszko, rosyjski polityk, działacz komunistyczny, przewodniczący Rady Najwyższej Ukraińskiej SRR, sekretarz generalny KC KPZR (zm. 1994)
• 1933 - Garrincha, brazylijski piłkarz, reprezentant Brazylii, mistrz świata (zm. 1983)
• 1934 - Julio Jiménez, hiszpański kolarz szosowy
• 1937 - Graham Bond, angielski muzyk zespołu Graham Bond Organisation (zm. 1974)
• 1937 - Lenny Wilkens, amerykański koszykarz, trener koszykówki
• 1939 - Miroslav Cerar, jugosłowiański gimnastyk sportowy, mistrz świata, mistrz olimpijski
• 1940 - Tomasz Pobóg-Malinowski, polski reżyser filmów dokumentalnych
• 1940 - Giennadij Striekałow, rosyjski kosmonauta (zm. 2004)
• 1941 - Hank Marvin, brytyjski gitarzysta zespołu The Shadows
• 1944 - Coluche, francuski aktor (zm. 1986)
• 1945 - Wojciech Edward Czerniawski, polski pisarz
• 1945 - Andrzej Piłat, polski polityk, poseł na Sejm RP
• 1946 - Jan Domarski, polski piłkarz, reprezentant Polski
• 1948 - Krzysztof Materna, polski konferansjer, satyryk, aktor
• 1949 - Tadeusz Broś, polski aktor, dziennikarz telewizyjny
• 1951 - Marvin Heemeyer, amerykański przedsiębiorca (zm. 2004)
• 1951 - Jerzy Ignaciuk, polski pisarz (zm. 2000)
• 1953 - Ján Babjak, słowacki duchowny greckokatolicki, biskup preszowski
• 1955 - Bill Gates, amerykański przedsiębiorca, twórca Microsoftu
• 1956 - Mahmud Ahmadineżad, irański polityk, prezydent Iranu
• 1956 - Michael Guggemos, niemiecki polityk, działacz związkowy
• 1956 - Frank Vercauteren, belgijski piłkarz, reprezentant Belgii
• 1957 - Scott Hahn, amerykański teolog
• 1957 - Stephen Morris, brytyjski perkusista zespołów: Joy Division i New Order
• 1959 - Jarosław Dunaj, polski aktor
• 1962 - Erik Thorstvedt, norweski piłkarz, bramkarz, reprezentant Norwegii
• 1963 - Iwona Pawlak, polska aktorka
• 1963 - Eros Ramazzotti, włoski piosenkarz
• 1967 - Zofia Bawarska, księżna Liechtensteinu, żona Aloisa
• 1967 - Richard Bona, kameruński muzyk jazzowy
• 1967 - Julia Roberts, amerykańska aktorka
• 1969 - Ben Harper, amerykański muzyk
• 1970 - Andrzej Pisalnik, białoruski dziennikarz pochodzenia polskiego
• 1972 - Sebastian Mierzyński, polski dziennikarz, pisarz
• 1974 - Vicente Moreno, hiszpański piłkarz
• 1974 - Joaquin Phoenix, amerykański aktor
• 1974 - Dejan Stefanović, serbski piłkarz, reprezentant Serbii
• 1977 - Christoph Bieler, austriacki narciarz, mistrz świata, mistrz olimpijski
• 1979 - Aki Hakala, fiński perkusista zespołu The Rasmus
• 1980 - Alan Smith, angielski piłkarz, reprezentant Anglii
• 1981 - Milan Baroš, czeski piłkarz, reprezentant Czech
• 1983 - Taras Mychałyk, ukraiński piłkarz, reprezentant Ukrainy
• 1983 - Bartosz Romańczuk, polski piłkarz
• 1984 - Obafemi Martins, nigeryjski piłkarz, reprezentant Nigerii
• 1988 - Devon Murray, irlandzki aktor

[edytuj] Zmarli

•   312 - Maksencjusz, cesarz rzymski (ur. ok. 280)
• 1138 - Bolesław III Krzywousty, książę Polski (ur. 1085)
• 1313 - Elżbieta Tyrolska, królowa Niemiec, żona Albrechta I Habsburga (ur. ok. 1262)
• 1412 - Małgorzata I, królowa Danii i Norwegii, regentka Szwecji (ur. 1353)
• 1503 - Konrad III Rudy, książę mazowiecki (ur. ok. 1448)
• 1688 - Şerban Cantacuzino, hospodar Wołoszczyzny (ur. 1640)
• 1703 - John Wallis, angielski matematyk, teolog (ur. 1616)
• 1704 - John Locke, angielski filozof, lekarz, polityk, politolog, ekonomista (ur. 1632)
• 1708 - Jerzy Oldenburg, książę Cumberland, książę-małżonek Anglii, mąż Anny Stuart (ur. 1653)
• 1754 - Friedrich von Hagedorn, niemiecki pisarz (ur. 1708)
• 1763 - Henryk von Brühl, hrabia, saski polityk, minister Augusta III (ur. 1700)
• 1818 - Abigail Adams, amerykańska działaczka społeczna, druga i pierwsza dama USA (ur. 1744)
• 1841 - Johann Arfvedson, szwedzki chemik (ur. 1792)
• 1899 - Ottmar Mergenthaler, niemiecki wynalazca, twórca linotypu (ur. 1854)
• 1914 - Richard Heuberger, austriacki kompozytor (ur. 1850)
• 1916 - Oswald Boelcke, niemiecki lotnik, as myśliwski (ur. 1891)
• 1918 - Ulisse Dini, włoski matematyk (ur. 1845)
• 1929 - Bernhard von Bülow, książę, niemiecki polityk, kanclerz Niemiec (ur. 1849)
• 1939 - Alice Brady, amerykańska aktorka (ur. 1892)
• 1948 - Stanisław Kostka Łukomski, polski duchowny katolicki, biskup łomżyński (ur. 1874)
• 1952 - Billy Hughes, australijski polityk, premier Australii (ur. 1862)
• 1959 - Camilo Cienfuegos, kubański rewolucjonista (ur. 1932)
• 1960 - Stanisława Kawińska, polska aktorka (ur. 1886)
• 1969 - Korniej Czukowski, rosyjski pisarz, tłumacz (ur. 1882)
• 1970 - Stanisław Jaworski, polski aktor (ur. 1895)
• 1977 - Bruno Streckenbach, niemiecki działacz nazistowski, szef Głównego Urzędu Bezpieczeństwa III Rzeszy (ur. 1902)
• 1978 - (lub 27 października) John Riley, angielski poeta (ur. 1937)
• 1982 - Valerio Zurlini, włoski reżyser filmowy (ur. 1926)
• 1983 - Pol Swings, belgijski astrofizyk (ur. 1906)
• 1984 - Maria Skibniewska, polska tłumaczka (ur. 1904)
• 1986 - John Braine, brytyjski pisarz (ur. 1922)
• 1989 - Julia Sołncewa, rosyjska reżyserka filmowa (ur. 1901)
• 1992 - Jerzy Jesionowski, polski pisarz (ur. 1919)
• 1992 - Antoni Kuligowski, polski polityk, minister rolnictwa (ur. 1910)
• 1993 - Jurij Łotman, rosyjski literaturoznawca, semiotyk kultury (ur. 1922)
• 1993 - Wacław Stępień, polski satyryk, autor piosenek (ur. 1911)
• 1995 - Stanisław Bieliński, polski aktor (ur. 1920)
• 1998 - James Goldman, amerykański pisarz, scenarzysta filmowy (ur. 1929)
• 1998 - Ted Hughes, angielski poeta (ur. 1930)
• 1999 - Rafael Alberti, hiszpański pisarz, malarz (ur. 1902)
• 1999 - Mirosław Kijowicz, polski reżyser filmów animowanych (ur. 1929)
• 2001 - Grigorij Czuchraj, rosyjski reżyser filmowy (ur. 1921)
• 2003 - Edward Hartwig, polski fotografik (ur. 1909)
• 2004 - Władysław Pawelec, polski fotografik (ur. 1923)
• 2005 - Richard Smalley, amerykański chemik, laureat Nagrody Nobla (ur. 1943)
• 2006 - Red Auerbach, amerykański trener koszykówki (ur. 1917)
• 2007 - Evelyn Knight, amerykańska piosenkarka (ur. 1918)
• 2008 - Witold Pograniczny, polski dziennikarz muzyczny (ur. 1940)
• 2008 - Park Sung-chul, północnokoreański polityk, premier Korei Północnej (ur. 1913)

[edytuj] Wspomnienia i święta Kościoła katolickiego

• św. Abraham z Efezu
• św. Anastazja
• św. Cyryl
• św. Faro
• św. Fidelis z Como
• św. Firmilian
• św. Honorat
• św. Szymona Apostoła i św. Judy Tadeusza Apostoła

Izrael nasilił atak na Strefę

W czwartek nad ranem Izrael nasilił ofensywę na południu Strefy Gazy. Świadkowie relacjonują, że granicę Strefy przekroczyły dziesiątki czołgów, kierując się w stronę Rafah, leżącego przy granicy z Egiptem. Tymczasem w środę wieczorem agencja AP doniosła, że przedstawiciele Izraela oraz Hamasu i władz Autonomii Palestyńskiej zgodzili się na wspólne rozmowy na temat wstrzymania ognia.

"Gaza jak obóz koncentracyjny"

Przewodniczący Papieskiej Rady Iustitia et Pax (Sprawiedliwość i Pokój), kard. Renato Martino stwierdził, że Gaza "przypomina wielki obóz koncentracyjny", w którym "niewinna ludność ponosi konsekwencje egoizmu". - Kardynał mówi jak Hamas - odpowiada Izrael.

"Stop dla terrorystyczno-syjonistycznej masakry w Gazie"

Na tle wielu propalestyńskich manifestacji organizowanych w miastach Europy ta wydaje się wyjątkowo oryginalna. W Jerozolimie przeciwko izraelskiej ofensywie w Strefie Gazy protestowali ortodoksyjni żydzi.

Polska da pieniądze Palestyńczykom

Autonomia Palestyńska może liczyć w 2009 r. na finansowe wsparcie Polski. Ministerstwo Spraw Zagranicznych przekaże rządowi Mahmuda Abbasa w tym roku 1,5 mln złotych.

Putin odkrywa karty?

Mija tydzień wojny gazowej Rosji z Europą, a Władimir Putin odkrył właśnie, o co w niej chodzi Kremlowi - o poparcie przez Unię Europejską Gazociągu Północnego.