Anatolia
Z Wikipedii
Anatolia (tureckie Anadolu) – kraina, należąca obecnie do Turcji, na półwyspie Azja Mniejsza (którego jest synonimem), leżąca między Morzem Czarnym a Zatoką Aleksandretty.
[edytuj] Pochodzenie nazwy
Nazwa Anatolia pochodzi od greckiego słowa anatole – wschód i powstała w czasach starożytnych. Przejęli ją Turcy osmańscy jako określenie dla prowincji obejmujących Azję Mniejszą. Obecnie jako termin geograficzno-historyczny obejmuje całą azjatycką część Turcji.
Inna, zamiennie używana, nazwa Anatolii to Azja Mniejsza (łac. Asia Minor). Arabowie używali nazwy Rum "Rzym".
[edytuj] Geografia
Półwysep Azja Mniejsza znajduje się w zachodniej Azji i tworzy pomost lądowy łączący ten kontynent z Europą. Półwysep oblewają morza: Śródziemne, Egejskie, Marmara i Czarne. Od Europy oddzielają go cieśniny Bosfor i Dardanele. Zajmuje powierzchnię ok. 500 tys. km². Na półwyspie tym leży azjatycka część Turcji.
Wnętrze półwyspu zajmują stare, zrębowe płaskowyże i kotliny Wyżyny Anatolijskiej o wysokościach 900-1500 m n.p.m., z najwyższym szczytem Erciyes Dağı (starożytny Argajos) - 3917 m n.p.m. Środek wyżyny zajmuje słony step ze słonym jeziorem Tuzgölü. Bardziej żyzne tereny położone są w centralnej części Anatolii zwanej Kapadocją, przez którą przepływa Kizilirmak (gr. Halys). Wyżyna otoczona jest od południa i północy dwoma równoleżnikowymi łańcuchami młodych gór fałdowania alpejskiego: Gór Pontyjskich (3932 m n.p.m.), które opadają stromo w kierunku Morza Czarnego i Taurusu (3734 m n.p.m.), które na wschodzie łączą się tworząc Wyżynę Armeńską, geograficznie zaliczaną już do Azji właściwej. Półwysep potrzaskany jest licznymi uskokami (uskok anatolijski) i nawiedzany jest często przez katastrofalne trzęsienia ziemi.
[edytuj] Historia
Obszary Azji Mniejszej były zasiedlane już od paleolitu. W neolicie, w południowej Anatolii rozwijała się osada w Çatalhöyük. W okresach późniejszych osadnictwo przyciągały żyzne aluwialne równiny nadmorskie: Cylicja i Pamfilia oraz wybrzeża i doliny anatolijskie. W Azji Mniejszej swe kultury i państwa rozwijali: Hetyci, Huryci, Luwitowie, Frygowie, Lidyjczycy, Persowie, Celtowie, Pelazgowie, Grecy, Ormianie, Rzymianie, Bizantyjczycy, Kurdowie, Turcy seldżuccy i Turcy osmańscy.
Anatolia w czasach rzymskich była prowincją o nazwie Azja (łac. Asia). Z czasem jednak na jej terenie ustanowiono następujące prowincje:
Achaea • Aegyptus • Africa • Alpes Cottiae • Alpes Maritimae • Alpes Poenninae • Arabia Petraea • Armenia Inferior • Asia • Baleares • Britannia • Bithynia • Cappadocia • Cilicia et Cyprus • Commagene • Corsica et Sardinia • Creta et Cyrenaica • Dacia • Dalmatia • Epirus • Galatia • Gallia Aquitania • Gallia Belgica • Gallia Lugdunensis • Gallia Narbonensis • Germania Inferior • Germania Superior • Hispania Baetica • Hispania Tarraconensis • Hispania Lusitania • Italia • Iudaea • Lycaonia • Lycia • Macedonia • Mauretania • Moesia • Noricum • Numidia • Osroene • Pannonia • Pamphylia • Pisidia • Pontus • Raetia • Sicilia • Sophene • Syria • Thracia
| B. prezes PGNiG dla "GW": Mamy do czynienia z histeriÄ… gazowÄ… |
|
Mamy dziś do czynienia z histerią gazową, która nie ma żadnych podstaw - mówi w rozmowie z "Gazetą Wyborczą" Markiem Kossowski, prezes PGNiG za czasów rządu SLD. - Polska jest w całkiem dobrej sytuacji - dodaje.
|
| Z biedaszybów do Belgii |
|
Dziennik "Polska" pisze o górnikach z wałbrzyskich biedaszybów, których odnalazła belgijska firma i zaproponowała im pracę nawet za 5 tysięcy złotych miesięcznie. Dostaną także bezpłatne zakwaterowanie i ubezpieczenie.
|
| Spółdzielnie idą do sądu |
|
Stołeczne spółdzielnie chcą wystąpić do sądu o milionowe odszkodowania od Skarbu Państwa - dowiedziało się "Życie Warszawy". Twierdzą, że straciły majątek, uwłaszczając lokatorów za symboliczną złotówkę, zgodnie z ustawą sprzed półtora roku.
|
| Bruksela: spotkanie w sprawie gazu |
|
Dziś mają zapaść decyzje w sprawie wznowienia dostaw rosyjskiego gazu przez Ukrainę do krajów Unii Europejskiej. Tego chce Wspólnota, której liderzy będą spotkają się w Brukseli z szefami Gazpromu i Naftohazu, po południu negocjacje przeniosą się do Moskwy.
|
| Spore spadki na Wall Street |
|
Informacje o dużym spadku zatrudnienia w sektorze prywatnym i słabych wynikach informatycznego giganta Intel spowodowały, że w środę wszystkie indeksy na nowojorskiej giełdzie spadły o w granicach od ponad 2 do ponad 3 proc.
|